De effecten van het regeerakkoord op de woningmarkt

7 november 2012

Het nieuwe regeerakkoord is op maandag 29 oktober door Mark Rutte en Diederik Samsom gepresenteerd. De Nederlandse Woonbond is zwaar teleurgesteld over de inhoud van het regeerakkoord. We zetten de mogelijke effecten op de woningmarkt voor u op een rij.

Cartoon over Wonen 4.0 van John Körver
Cartoon van John Körver. Wonen 4.0 was het woningmarktplan van Woonbond, Aedes, Eigen Huis en NVM Makelaars. Afschaffen van de hypotheekrenteaftrek was onderdeel van dit integrale hervormingsplan. Juist dat elemenent ziet de VVD niet zitten.

In dit artikel informeren we u over de maatregelen voor de (huur)woningmarkt in het regeerakkoord en de reactie van de Woonbond daarop. Het is daarbij wel van belang om te beseffen dat veel nog onduidelijk is. Het gaat om voornemens, waarvan we nog niet precies weten op welke manier ze zullen worden uitgewerkt. Een algemene lijn schetsen, kan echter wel.

Teleurstellend

De Woonbond vindt het regeerakkoord onevenwichtig en is zeer teleurgesteld over de maatregelen. Het nieuwe kabinet kiest er niet voor om de woningmarkt beter te laten functioneren. Ook worden de koop- en de huursector niet gelijk behandeld. De hypotheekrenteaftrek wordt iets beperkt, maar de opbrengsten hiervan worden uitsluitend teruggesluisd naar mensen met hoge inkomens. Aan de andere kant worden huurders financieel uitgekleed, zonder dat ze alternatieven hebben om dit te voorkomen.

Wonen 4.0 laten liggen

De Woonbond is des te meer teleurgesteld in het regeerakkoord, omdat de Woonbond zich constructief heeft opgesteld en eerder dit jaar samen met Vereniging Eigen Huis, Aedes en de makelaarsorganisaties een verbeterplan voor de woningmarkt presenteerde: Wonen 4.0. Wonen 4.0 is een integraal hervormingsplan waarin op termijn, als de huidige verstoringen op de woningmarkt zijn opgeheven, verdere marktwerking op de huurmarkt mogelijk wordt gemaakt. Hogere huren zijn hierin nadrukkelijk gekoppeld aan de stapsgewijze afschaffing van de hypotheekrenteaftrek, extra investeringen om woningtekorten op te heffen en een robuuste woontoeslag. De afgelopen maanden is gebleken dat Wonen 4.0 kan rekenen op een groot draagvlak in de samenleving. Maar het nieuwe kabinet heeft er niet voor gekozen iets met het plan te doen.

In het regeerakkoord staan de volgende maatregelen voor de woningmarkt :

  • Huren worden richting marktconform niveau gebracht.

  • Huurders met een huishoudinkomen tot € 33.000,- krijgen een huurverhoging van 1,5 % plus inflatie.

  • Huurders met een inkomen tussen de € 33.000,- en € 43.000,- krijgen een huurverhoging van 2,5 % plus inflatie.

  • Boven de € 43.000,- geldt een huurverhoging van 6,5% plus inflatie.

  • Verhuurders mogen gaan werken volgens de huursombenadering.

  • Het woningwaarderingsstelsel wordt omgevormd. De maximale huur wordt niet langer bepaald door het puntensysteem, maar gebaseerd op 4,5% van de WOZ-waarde van de woning.

  • Voor huurders met een inkomen boven de € 43.000,- wordt de maximale huurprijs tijdelijk buiten werking gesteld.

  • De huurtoeslag blijft intact.

  • Woningcorporaties moeten weer dienstbaar worden aan het publiek belang en komen onder directe aansturing van gemeenten.

  • De extra huuropbrengsten worden via de heffing door de staat afgeroomd. De verhuurdersheffing wordt jaarlijks verhoogd tot bijna 2 miljard in 2017.

  • De hypotheekrenteaftrek blijft bestaan. Voor bestaande en nieuwe gevallen wordt vanaf 2014 het maximale aftrektarief (52%) in stappen van 0,5% per jaar teruggebracht naar 38%.

  • De opbrengst van de beperking van de hypotheekrenteaftrek wordt budgettair neutraal teruggesluisd naar de groep die door de maatregel geraakt wordt.

  • Er komt een nieuwe minister voor Wonen en Rijksdienst op het departement van BZK.

Maatregelen leiden tot problemen

Al deze maatregelen in het regeerakkoord zullen leiden tot grote problemen in de huursector. De extra huuropbrengsten worden afgeroomd en er zal via de verhuurderheffing maar liefst 2 miljard euro per jaar naar de schatkist vloeien. Dit geld wordt dan dus niet besteed aan de investeringen die de sector hard nodig heeft. Bijvoorbeeld voor nieuwe woningbouw en het verbeteren en energiezuinig maken van de huidige woningvoorraad. In niet-schaarstegebieden zullen woningcorporaties in de financiële problemen komen door de verhuurderheffing. Zij zullen namelijk weinig extra huurinkomsten binnenkrijgen (veel huren liggen al dicht tegen de 4,5% van de WOZ).

Problemen voor huurders

We verwachten ook grote financiële problemen bij huurders die geconfronteerd worden met de dramatische huurstijgingen. Zeker in schaarstegebieden zoals Utrecht, Noordoost Brabant en Amsterdam zullen de huren fors verhoogd worden. De maatregelen uit het regeerakkoord geven verhuurders bovendien een prikkel om huurwoningen te liberaliseren. Verhuurders incasseren dan een hogere huurprijs en tegelijkertijd hoeven ze voor de geliberaliseerde woningen geen verhuurderheffing af te dragen.

Gluurverhogingen

Ook zijn er sterke prikkels om woningen te verhuren aan huishoudens met een hoger inkomen, want dan mogen hogere huurverhogingen worden gevraagd. Hurende huishoudens met een hoger inkomen (boven de € 43.000,-) verliezen hun huurprijsbescherming zodat hun huur jaar na jaar flink blijft stijgen. De inkomensafhankelijke huurverhogingen (gluurverhogingen) zullen leiden tot privacyschendingen en vele praktische belemmeringen in de uitvoering.

betaalbaarheid
inkomensafhankelijke huurverhoging
kabinetsbeleid
woningmarkt

De Woonbond is er voor huurders en hun organisaties!

Belangenbehartiger

De Woonbond komt op voor de belangen van huurders. We staan voor betaalbare huren, goede woningen in leefbare wijken en sterke huurdersorganisaties.  Wat hebben we de afgelopen jaren voor u bereikt?

Successen

Kennisexpert

Een goed geïnformeerde huurder krijgt meer voor elkaar! De Woonbond heeft tientallen brochures over de rechten van huurders en huurdersorganisaties. U bestelt ze in onze webwinkel. 

webwinkel
Word nu lid en profiteer van alle voordelen