Wooncoöperaties en het Recht om te beheren

8 december 2014

Geef huurders, naar Brits voorbeeld, de kans om zelf hun huurwoningen te beheren. Dat drukt de kosten voor bewoners en leidt tot betere dienstverlening. Dat bepleiten vijf hoogleraren, het Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners en de Woonbond. Vandaag spreekt de Tweede Kamer over Wooncoöperaties in het debat over de herziening van de Woningwet.

Klussen in woning

Minister Blok wil het voor huurders mogelijk maken om hun woningen te kopen om het complex vervolgens gezamenlijk als Wooncoöperatie te gaan beheren. Dat is de uitwerking van de toezegging die de minister aan Eerste Kamerlid Adri Duivesteijn deed in december 2013 over het in wetgeving verankeren van Wooncoöperaties.

Niet alleen zelfbeheer voor huurders die willen kopen

Bloks’ voorstel, dat als Algemene maatregel van bestuur (Amvb) wordt meegenomen in de Kamerbehandeling van de novelle en de herziening van de Woningwet, is een stap in de goede richting voor zelfbeheer. Maar de benadering van Blok is te eenzijdig gericht op koop door individuele huurders.

Lagere drempel

Een beperkt deel van de huurders zal de eigen huurwoning willen of kunnen kopen. Het zelf in beheer nemen van de eigen huurwoningen is een andere, voor veel huurders laagdrempeligere optie. De woningen blijven dan in bezit van de woningcorporatie.

Lagere kosten

Zelfbeheer door bewoners leidt tot lagere beheerskosten en maatwerk. Bewoners kunnen bijvoorbeeld zelf bepalen welk schoonmaakbedrijf of aannemer ze inhuren voor klussen in hun wooncomplex die ze niet zelf willen doen.

Het Britse Right to manage

In Engeland gebeurt dit al lang. En met succes. Naast het welbekende Britse Right to buy bestaat al lange tijd voor huurders het Right to manage. Dit recht houdt in dat als bij stemming blijkt dat minstens zestig procent van de huurders in een complex het beheer in eigen hand wil nemen, de verhuurder moet meewerken aan een door de bewoners te maken business plan.

Business plan en scholing

Britse huurders hebben vanwege dit Right to manage ook het recht op financiering om een goed business plan te maken en scholing te volgen. Als de meerderheid van de bewoners instemt met het plan, wordt het beheer van de woningen aan hen overgedragen. Jaarlijks wordt gemonitord of het zelfbeheer naar tevredenheid functioneert.

Betrokkenheid

Door de kleinschaligheid en de betrokkenheid van bewoners in zelfbeheercomplexen zijn bewonersbeheerders beter in staat om in te spelen op specifieke omstandigheden en sociale problemen. In zo’n ‘beheercoöperatie’ zijn bewoners immers directer betrokken bij beslissingen over hun woonomgeving en is het onderling contact groter dan bij een grote woningcorporatie.

Aanbeveling enquêtecommissie

Ook voor woningcorporaties is het interessant om zaken uit handen te geven aan huurders, zonder direct tot verkoop van de huizen over te gaan. Ze blijven eigenaar van de woning, maar besparen op beheerskosten. Bovendien is het een van de aanbevelingen van de Parlementaire enquêtecommissie Woningcorporaties dat woningcorporaties met andere vormen van zeggenschap moeten gaan experimenteren, zoals het beheer in handen geven van huurders.

Initiatiefvoorstel

Op initiatief van Trevor James, adviseur bij Vannimwegen en Marie-Annet van Grunsven, voorzitter van zelfbeheerproject De Teil in Rotterdam, doen vijf hoogleraren van de TU Delft (Peter Boelhouwer, Marja Elsinga, Vincent Gruis, Jan van der Schaar (Rigo) en André Thomsen) samen met het LSA en de Woonbond het voorstel aan de politiek om een Nederlandse variant van het Right to manage te ontwikkelen.

Het Nederlandse Recht om te beheren

Zo’n Recht om te beheren zou net als de Wooncoöperatie in wetgeving verankerd moeten worden. De Tweede Kamer kan dit bij de discussie over de Wooncoöperatie in de novelle Herzieningswet nadrukkelijk kunnen regelen. Het zou een gemiste kans zijn deze mogelijkheid te laten liggen waarmee de keuzemogelijkheden op de Nederlandse woningmarkt worden verruimd en ook het zelforganiserend vermogen van bewoners de ruimte krijgt.

woningwet
zelfbeheer

De Woonbond is er voor huurders en hun organisaties!

Word nu lid en profiteer van alle voordelen